İçeriğe geç
20 Kasım 2026, Cuma

İzmir'in Sanat Platformu

Edebiyat Haberleri

Varlık Dergisinin “Yas” Dosyalı Yeni Sayısı Okurla Buluştu

Pelin Tilbe 30 Ekim 2026, 20:28 6 dk okuma
Varlık Dergisinin "Yas" Dosyalı Yeni Sayısı Okurla Buluştu
Paylaş:
Sanat 35'i Google'da tercih edilen kaynak olarak ekle.

Köklü edebiyat ve kültür sanat yayıncılığının öncülerinden olan “Varlık” dergisi, zengin içeriği ve dikkat çekici dosyalarıyla okurlarının karşısına çıkmaya devam ediyor. Derginin yeni sayısı, edebiyattan felsefeye, tiyatrodan heykel sanatına kadar geniş bir yelpazede kaleme alınmış yazıları bünyesinde barındırıyor. Edebiyat dünyasının yakından takip ettiği dergi, bu ay okuyucularını derinlikli bir dosya konusuyla baş başa bırakıyor.

Yeni sayıda yer alan “Kayboluş Kitabı” eseri ve edebiyatın farklı alanlarındaki güncel tartışmalar, okuma kültürüne yeni soluk getirirken, derginin bu sayıdaki ana odağını “Yas” kavramı oluşturuyor. Farklı disiplinlerden isimlerin katkı sunduğu dosya, kederin ve kaybın insan ruhundaki ve toplumsal bellekteki yerini sorguluyor.

Yas Kavramı ve Kadın Öznenin Edebiyattaki Yeri

Derginin dosya sayfalarında Betül Dünder, Zeynep Sayın, Murat Küçük, V. Metin Bayrak, Burcu Şahin ve Gökhan Arslan gibi isimler yer alıyor. Betül Dünder “Tekil Olandan Kolektife Kadın Öznenin Yası ve Yazını” başlıklı yazısında yasın bireysel, mitsel ve psikolojik evrelerini inkâr, öfke, melankoli, kabulleniş aşamaları üzerinden kadın özne odağında inceliyor. Judith Butler ve Sara Ahmed’in teorilerine değinerek yasa sadece kişisel bir keder olarak değil, iktidarlara, toplumsal normlara ve baskılara karşı siyasallaşan, kamusal alanda adalet talep eden kolektif ve direnen bir eylem olarak yaklaşıyor. Anna Ahmatova’nın Requiem ve Gülten Akın’ın İlahiler eserlerinden yola çıkarak, kadınların kişisel yaslarını politik ve edebî bir sorumluluğa dönüştürerek kolektif hafızaya aktardıklarını vurguluyor. Kendi ebeveyn kayıpları üzerinden alzheimer ve kanser süreçleri eşliğinde beklenen yas ile belirsiz kayıp deneyimlerini aktarıyor.

Zeynep Sayın, Murat Küçük’ün sorularını yanıtladığı söyleşide “Ölüm, Yas, İmge ve Temsiler” arasındaki ilişkiyi boşluk kavramı üzerinden tartışıyor. Ölümün temsil edilemeyen bir boşluk olduğunu, imgenin ise bu boşluğu yok etmeden görünür kılabildiğini savunuyor. Bonhoeffer, Marx, Derrida, Warburg, Canetti ve Nancy’den hareketle yasın kaybedilenle ilişkiyi sürdürmenin bir biçimi olduğunu, imgenin de ölülerin hayalet olarak varlığını sürdürmesine aracılık ettiğini belirtiyor. İmge hakkının toplumsal ve sınıfsal boyutuna, yası tutulamayanın yasına ve bios ile zoe ayrımına değinerek insanmerkezci düşüncenin sınırlarını sorguluyor. V. Metin Bayrak, “Gayba Karışmak: Yas, Yokluk ve Mânânın Tercümesi Üzerine” başlıklı yazısında yasın kayıp, eksilme, kabullenme ve iyileşme gibi kavramlarla sınırlandırılmasına karşı çıkıyor; ölüm ve yokluk deneyimini anlam, dil ve ilişkisellik üzerinden ele alıyor. Yasın, yokluğu anlam dünyamız içinde yeniden konumlandırma ve kaybedilenle kurulan bağın dönüşümünü yaşama süreci olduğunu savunuyor. Fantom uzuv, nesne devamlılığı, dil ve ritüel gibi kavramlardan hareketle, ölen kişinin yalnızca kendi geçmişini değil, başkalarının belleğinde taşıdığı ortak geçmişi de beraberinde götürdüğünü vurguluyor. Toplumsal ve politik boyutuyla yası yokluğu hatıra, geçmişi bugüne tercüme eden bir birlikte yaşama biçimi olarak tanımlıyor.

Varlık Dergisinin "Yas" Dosyalı Yeni Sayısı Okurla Buluştu

Sanat Gündemi ve Zenginleşen Köşeler

Burcu Şahin, “Hakikat Taşıyıcısının Yas Günlüğü” başlıklı yazısında kadın yazını ile yas arasındaki ilişkiyi beden, kayıp, tanıklık ve dil kavramları üzerinden ele alıyor. Cixous’dan hareketle kadının kendisini metne bedeniyle kaydetmesi gerektiğini savunarak yazıyı yaralanmış bilincin yeniden inşası ve kaybın dile aktarılması olarak değerlendiriyor. Yasın yalnızca ölümle değil, yitirilenler, sahip olunamayanlar ve geride kalan olasılıklarla da ilgili olduğunu belirtiyor; modern edebiyatımızdaki karanlık ve ince sızının bu süreklilik içindeki yas halinden kaynaklandığını öne sürerek Latife Tekin, Sevgi Soysal, Sevim Burak, Ayfer Tunç ve Seray Şahiner’in metinlerine değiniyor. Leylâ Erbil’in Üç Başlı Ejderha’sı üzerinden yas, tanıklık ve utanç arasındaki ilişkiyi tartışarak hakikat taşıyıcılığını edebî bir sorumluluk olarak konumlandırıyor. Gökhan Arslan, “Tırçun” başlıklı yazısında bir yas başka bir yasa eklenir mi sorusunu yönelterek kişisel deneyimlerinden yola çıkıp yasın şiire dönüşmesi üzerine düşünüyor.

Dergi, dosya konularının yanı sıra Sanat Gündemi kapsamında Fatma Berber’in “10. Çanakkale Bienali: Deniz Erbaş ile Söyleşi” çalışmasına yer veriyor. Ahmet Bozkurt’un Her Çağın Montaigne’i yazısı, Tuba Pırlant Yılmaz’ın sesli mesajlar üzerine kaleme aldığı makale ve Mehmet Konuk’un tiyatro sanatı üzerine incelemeleri dikkat çekiyor. Tahir M. Ceylan bedensizlik ve benlik kavramlarını ele alırken, Yavuz Özdem Rüzgâr Odası köşesinde Nâzım Hikmet’ten Banksy’ye anonimliğin sermayeye dönüşmesini inceliyor. Faruk Turinay ebeveyn-yazarlar ve yetişkin çocuklarını, Metin Turan Beyoğlu’nun bohem belleğini, Mustafa Bayram Mısır şiir üzerine kısa bir notu okura sunuyor. Hıdır Eligüzel hatıra ormanlarında pazar yürüyüşlerini kaleme alırken, Güven Baykan heykel sanatında Sabiha Ziya Bengütaş’ı anlatıyor. Ozan Öztepe Ziyalan Adası’nı, Ersun Çıplak Eren Aysan’ın şiirini, Ahmet Önel izdüşümleri yorumluyor. Şeref Bilsel yeni şiirler arasında gezinirken, Jale Sancak yeni öyküleri okurla buluşturuyor. Abdülkadir Budak, Celâl Soycan, Betül Tarıman, Onur Akyıl, Uygar Özcan, Burhan Tuz şiirleriyle; Zerrin Saral ve Esra Hüseyinoğlu ise öyküleriyle sayıya katkı sunuyor. Kitaplar arasında ise Hande Balkız, Gülçin Göktay, İlke Saydamer, Değer Tuncel, Abdullah Ezik, Nuri Demirci ve Armağan Can’ın söyleşi ve incelemeleri yer alıyor.

Kaynak: Edebiyat Haber · Etiketler: , , , , ,

Sanat 35'i Google'da tercih edilen kaynak olarak ekle.

Okumaya Devam

1 yorum

Yorum yaz

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir